عمل جراحی لاتارژه شانه؛ مراقبت و بازتوانی

هدف و چرایی: باز و بسته‌شدن دست به گردش خون و کنترل ورم انگشت‌ها کمک می‌کند، بدون آنکه لازم باشد مفصل شانه حرکت کند.

مرحله و شرط شروع: از روز عمل، وقتی هوشیاری و حس دست برای گرفتن ایمن توپ کافی است؛ در دست کاملاً بی‌حس تمرین نکنید.

وسیله و ایمنی محیط: توپ اسفنجی بسیار نرم؛ ساعد باید روی بالش یا داخل اسلینگ حمایت شود و توپ نباید آن‌قدر کوچک باشد که میان انگشت‌ها گم شود.

وضعیت شروع: نشسته یا نیمه‌خوابیده، بازوی عمل‌شده کنار تنه و ساعد کاملاً روی بالش یا داخل اسلینگ حمایت شده است؛ مچ در راستای ساعد می‌ماند.

1. شانه و گردن را رها کنید.
2. توپ را با همهٔ انگشت‌ها آرام بگیرید.
3. فقط تا ایجاد فشار ملایم بفشارید.
4. مکث کوتاه کنید، بدون آنکه شانه بالا بیاید.
5. انگشت‌ها را آهسته باز و دست را کامل رها کنید.

دامنه، سمت و محدودیت: فقط دست سمت عمل تمرین می‌کند؛ فشار حداکثری، حرکت شانه و نگه‌داشتن طولانی ممنوع است.

تنفس، سرعت و ریتم: هنگام فشار بازدم کنید، دو ثانیه آرام بفشارید و دو ثانیه رها کنید؛ نفس را نگه ندارید. دوز مستند: ۱۰ تا ۲۰ تکرار، روزی دو نوبت؛ الگوی حرکت‌های گردش خون اولیه در راهنمای Aarhus. استراحت: پس از هر پنج تکرار دست را چند ثانیه کامل رها کنید.

نشانهٔ اجرای صحیح: فقط انگشت‌ها جمع می‌شوند و شانه و آرنج جابه‌جا نمی‌شوند. پاسخ قابل‌انتظار: خستگی خفیف کف دست باید با رهاکردن آرام شود.

فوراً متوقف کنید اگر: درد تیز شانه، افزایش بی‌حسی، سردی یا آبی‌شدن انگشت‌ها ایجاد شد. خطاهای رایج: توپ سفت، فشار حداکثری، بالاانداختن شانه و حبس نفس.

نسخهٔ آسان‌تر/عقب‌گرد: بدون توپ مشت نیمه‌بسته بسازید. معیار پیشرفت: ۲۰ تکرار بدون ورم یا حرکت شانه؛ مقاومت هنوز اضافه نمی‌شود. مرحلهٔ بعد: حرکت حمایت‌شدهٔ آرنج و مچ را در همین فاز و فقط با بازوی کاملاً حمایت‌شده انجام دهید.

هدف و چرایی: حرکت مفصل‌های پایین‌تر از شانه، خشکی آرنج و مچ را کاهش می‌دهد و در دورهٔ استفاده از اسلینگ به حفظ عملکرد دست کمک می‌کند.

مرحله و شرط شروع: از روز عمل پس از برگشت حس و کنترل؛ خم‌کردن فعال آرنج فقط وقتی انجام می‌شود که محدودیت بایسپس در برگه ثبت نشده باشد.

وسیله و ایمنی محیط: صندلی یا تخت محکم و بالش؛ هنگام بیرون‌آوردن ساعد از اسلینگ، دست سالم تمام وزن آن را نگه دارد.

وضعیت شروع: بازوی بالا چسبیده به تنه و بی‌حرکت، آرنج حمایت‌شده، ساعد روبه‌روی بدن و مچ آزاد.

1. تمام ساعد را روی بالش بگذارید و دست سالم را برای حمایت آماده نگه دارید.
2. مچ را آرام بالا و پایین ببرید.
3. آرنج را روی بالش و بدون حرکت بازوی بالا خم کنید.
4. در صورت محدودیت بایسپس، تمام حرکت آرنج را دست سالم هدایت کند.
5. آرنج را آهسته صاف و ساعد را دوباره در اسلینگ قرار دهید.

دامنه، سمت و محدودیت: دامنه فقط تا کشش راحت است؛ وزنه، چرخاندن اجباری کف دست و دورشدن آرنج از تنه ممنوع است.

تنفس، سرعت و ریتم: حرکت را آهسته و با تنفس آزاد انجام دهید و در انتهای دامنه مکث اجباری نکنید. دوز مستند: مچ ۱۰ تکرار و آرنج ۱۰ تا ۲۰ تکرار، روزی دو نوبت؛ مطابق دامنهٔ حرکت‌های ابتدایی Aarhus. استراحت: با شروع خستگی ساعد را روی بالش بگذارید و یک دقیقه استراحت کنید.

نشانهٔ اجرای صحیح: شانه و بازوی بالا ثابت‌اند و فقط ساعد و مچ جابه‌جا می‌شوند. پاسخ قابل‌انتظار: کشش ملایم آرنج باید با پایان حرکت آرام شود.

فوراً متوقف کنید اگر: درد جلوی شانه، کشش عمقی، بی‌حسی بیشتر یا حرکت ناخواستهٔ بازو رخ داد. خطاهای رایج: آویزان‌کردن بازو، استفاده از وزنه و کمک‌گرفتن از خود شانه.

نسخهٔ آسان‌تر/عقب‌گرد: دامنه را کوتاه و تمام حرکت را با دست سالم هدایت کنید. معیار پیشرفت: حرکت روان آرنج و مچ بدون افزایش علائم، نه افزودن مقاومت. مرحلهٔ بعد: با تحمل نشستن و بازوی حمایت‌شده، تنظیم ملایم کتف اضافه می‌شود.

پاسخ طبیعی و نامطلوب: خستگی خفیف دست و کشش ملایم آرنج باید با استراحت فروکش کند؛ سردی، تغییر رنگ، ورم سریع یا درد شانه نیازمند توقف است.

ممنوع: بازکردن اسلینگ بدون حمایت، حرکت فعال شانه، بلندکردن وسیله، تکیه روی کف دست و تمرین در حالت سرگیجه یا بی‌حسی کامل.

معیار عبور: دارو و اسلینگ درست مدیریت می‌شوند، حرکت دست بدون علامت عصبی‌عروقی انجام می‌شود و درد تا نوبت بعد به سطح پایه برمی‌گردد.

هدف و چرایی: فعال‌سازی آرام عضلات اطراف کتف به حفظ وضعیت تنه کمک می‌کند، در حالی‌که انتقال استخوان و مفصل شانه همچنان محافظت می‌شوند.

مرحله و شرط شروع: از روز چهارم، وقتی نشستن با ساعد عمل‌شده داخل اسلینگ یا روی تکیه‌گاه درد زخم را بیشتر نمی‌کند.

وسیله و ایمنی محیط: صندلی پشتی‌دار و اسلینگ درست‌بسته یا یک بالش؛ بازوی عمل‌شده نباید آویزان باشد.

وضعیت شروع: تنه قائم، گردن آزاد، ساعد راست داخل اسلینگ حمایت‌شده و دست چپ آزاد کنار بدن.

1. نفس آرام بکشید و شانه‌ها را رها کنید.
2. کتف راست را بسیار کم به سمت ستون فقرات ببرید.
3. هم‌زمان آن را کمی پایین نگه دارید.
4. سه ثانیه بدون عقب‌بردن بازوی راست مکث کنید.
5. آرام به وضعیت استراحت برگردید.

دامنه، سمت و محدودیت: حرکت کوچک و فقط در کتف راست است؛ سینه را با زور جلو ندهید و آرنج را پشت تنه نبرید.

تنفس، سرعت و ریتم: هنگام جمع‌کردن بازدم کنید، سه ثانیه آرام نگه دارید و بدون رهاکردن ناگهانی برگردید. دوز مستند: ۵ تا ۱۰ تکرار، روزی دو نوبت؛ مطابق الگوی تمرین ابتدایی Aarhus. استراحت: میان تکرارها کتف را کامل رها و چند نفس عادی بکشید.

نشانهٔ اجرای صحیح: عضلات میان لبهٔ داخلی کتف راست و ستون فقرات فعال می‌شوند، اما شانه بالا نمی‌رود. پاسخ قابل‌انتظار: فعالیت خفیف پشت کتف بدون کشش جلوی شانه.

فوراً متوقف کنید اگر: درد عمقی، کشش زخم یا بی‌حسی تازه ایجاد شد. خطاهای رایج: قوس کمر، فشار زیاد و عقب‌کشیدن بازو.

نسخهٔ آسان‌تر/عقب‌گرد: فقط تنه را صاف کنید و حرکت کتف را کوچک‌تر سازید. معیار پیشرفت: ۱۰ تکرار با وضعیت ثابت و بدون واکنش شبانه. مرحلهٔ بعد: ساعت کتف فقط پس از تحمل همین حرکت و بدون جابه‌جایی بازو اضافه می‌شود.

هدف و چرایی: در روزهای اول شانه نباید خودش کار کند، اما بی‌حرکتی کامل هم مفصل را سفت می‌کند. اینجا تمام وزن بازو روی دست سالم است و شانهٔ عمل‌شده فقط سوار حرکت می‌شود، پس مسیر بالا‌آمدن بازو زودتر برمی‌گردد بدون آنکه کششی به استخوان منتقل‌شده و ترمیم جلوی شانه برسد.

مرحله و شرط شروع: از روز چهارم و فقط پس از آنکه اثر بلوک عصبی کاملاً از بین رفته و حس و کنترل دست برگشته باشد؛ راهنمای North Tees شروع برنامهٔ خانگی را همین‌جا می‌گذارد و می‌گوید این معمولاً ۱۲ تا ۴۸ ساعت طول می‌کشد. پیش از نخستین تکرار باید سقف ارتفاع مجاز شما در برگهٔ ترخیص یا برنامهٔ فردی نوشته شده باشد؛ اگر ننوشته، بپرسید و تا آن‌وقت شروع نکنید.

وسیله و ایمنی محیط: تخت یا سطح صاف و محکم و یک بالش نازک زیر سر؛ وسیلهٔ دیگری لازم نیست و عصا در این تمرین به‌کار نمی‌رود. اسلینگ پیش از تمرین با کمک دست سالم باز و بلافاصله پس از پایان دوباره بسته می‌شود. تمرین را روی مبل نرم یا تخت فنری انجام ندهید؛ سطح باید بازو را ثابت نگه دارد.

وضعیت شروع: طاق‌باز، زانوها خم و کف پاها روی تخت، بازوی راست کنار تنه و آرنج راست خم؛ کف دست چپ از زیر آرنج راست را می‌گیرد و تمام وزن آن را نگه می‌دارد. مچ راست رها و ساعد روی شکم است.

1. چند نفس آرام بکشید و عضلات جلوی شانهٔ راست را کاملاً رها کنید.
2. با دست چپ آرنج راست را از زیر بگیرید تا بازوی راست هیچ فشاری تحمل نکند.
3. آرنج را با نیروی دست چپ آرام از روی سینه بالا و به سمت سقف ببرید.
4. دقیقاً در سقف نوشته‌شدهٔ خودتان بایستید و یک تا دو ثانیه مکث کنید، بدون کشش انتهایی.
5. با همان کنترل دست چپ، بازو را آهسته به کنار تنه برگردانید و پیش از تکرار بعد یک نفس بکشید.

دامنه، سمت و محدودیت: فقط تا ارتفاع تعیین‌شدهٔ جراح و فقط سمت راست. آرنج راست تا پایان تمرین خم می‌ماند — همین «اهرم کوتاه» فشار روی جلوی شانه را کم می‌کند. بازو از خط بدن به پهلو نمی‌رود، پشت تنه نمی‌رود و چرخش خارجی در این تمرین انجام نمی‌شود.

تنفس، سرعت و ریتم: هنگام بالا بردن بازدم کنید، دو ثانیه بالا و دو ثانیه پایین بشمارید و نفس را حبس نکنید.

دوز مستند: ۱۰ تکرار، یک دقیقه استراحت، سپس ۱۰ تکرار دیگر؛ سه نوبت در روز (راهنمای مرحلهٔ اول North Tees).

استراحت: یک دقیقهٔ کامل میان دو ست؛ اگر خسته شدید بازو را داخل اسلینگ بگذارید و نوبت بعد را عقب بیندازید.

نشانهٔ اجرای صحیح: عضلات جلوی شانهٔ راست شل می‌مانند و اگر وسط راه دست چپ را بردارید، بازوی راست خودش بالا نمی‌ماند.

پاسخ قابل‌انتظار: کشش بسیار خفیف جلوی شانه که با پایین‌آوردن بازو آرام می‌شود.

فوراً متوقف کنید اگر: درد تیز یا سوزشی جلوی شانه، حس جابه‌جایی یا لق‌شدن، کشیده‌شدن خط زخم، گزگز تازه یا افزایش درد شبانه پیدا شد.

خطاهای رایج: کمک‌گرفتن از خودِ شانهٔ عمل‌شده، رد‌شدن از سقف نوشته‌شده به این دلیل که «درد ندارد»، صاف‌کردن آرنج راست وسط حرکت و بالاانداختن شانه به سمت گوش.

نسخهٔ آسان‌تر/عقب‌گرد: ارتفاع را نصف کنید یا تعداد را به ۵ تکرار برسانید.

معیار پیشرفت: دو ست ۱۰تایی در سقف مجاز، بدون درد تیز و بدون واکنش تا صبح روز بعد.

مرحلهٔ بعد: نسخهٔ بلنداهرم و دوجهتهٔ همین حرکت در هفتهٔ دوم، فقط پس از تحمل کامل این تمرین.

هدف و چرایی: دو جهت سادهٔ حرکت کتف—بالارفتن بسیار کم و نزدیک‌شدن ملایم به ستون فقرات—از خشکی کمربند شانه‌ای جلوگیری می‌کند، بدون آنکه بازو فعال بالا برود.

مرحله و شرط شروع: از هفتهٔ دوم، وقتی تنظیم کتف روزهای قبل بدون درد انجام می‌شود و برنامهٔ ترخیص حرکت کتف را منع نکرده است.

وسیله و ایمنی محیط: میز ثابت در ارتفاع آرنج؛ ساعد راست کامل روی میز می‌ماند و دست چپ آزاد کنار بدن است.

وضعیت شروع: ایستاده و از پشت سه‌ربع، تنه قائم، گردن آزاد، آرنج راست روی میز و بازو بدون فعالیت.

1. شانهٔ عمل‌شده را فقط چند میلی‌متر و بدون نزدیک‌کردن به گوش بالا ببرید.
2. آن را آرام به وضعیت استراحت برگردانید.
3. سپس کتف را بسیار ملایم به سمت ستون فقرات ببرید.
4. دو ثانیه مکث کنید، بدون آنکه آرنج عقب برود.
5. کتف را کامل رها کنید و تنفس عادی را ادامه دهید.

دامنه، سمت و محدودیت: حرکت کوچک و فقط در خود کتف است؛ بالاانداختن شدید، چرخاندن تنه و حرکت فعال بازو ممنوع‌اند.

تنفس، سرعت و ریتم: هر جهت را نرم و آهسته اجرا کنید و هنگام جمع‌کردن کتف بازدم داشته باشید؛ کیفیت بر سرعت مقدم است. دوز مستند: پنج چرخه، روزی دو نوبت؛ در محدودهٔ ۵ تا ۱۰ تکرار برنامهٔ اولیهٔ Aarhus. استراحت: میان چرخه‌ها کتف را رها کنید و چند نفس آرام بکشید.

نشانهٔ اجرای صحیح: تغییر ظریف وضعیت کتف دیده می‌شود، ولی دست و آرنج در همان محل می‌مانند. پاسخ قابل‌انتظار: کشش خفیف پشت شانه باید زود آرام شود.

فوراً متوقف کنید اگر: درد جلوی شانه، کشش زخم، گزگز تازه یا حرکت بازو رخ داد. خطاهای رایج: بالا بردن شانه تا گوش، دامنهٔ بزرگ و کشیدن آرنج به عقب.

نسخهٔ آسان‌تر/عقب‌گرد: فقط یک جهت را با دامنهٔ کمتر انجام دهید. معیار پیشرفت: پنج چرخهٔ آرام بدون جبران و واکنش روز بعد. مرحلهٔ بعد: سرخوردن کمکی روی میز فقط با رسیدن به هفتهٔ سوم و آمادگی فاز بعد آغاز می‌شود.

هدف و چرایی: شانه در دو مسیر مختلف بالا می‌رود: رو به جلو، و به پهلو. اگر فقط یکی را تمرین کنید، دیگری سفت می‌ماند و بعداً کارهای روزمره‌ای مثل پوشیدن لباس یا برداشتن چیزی از قفسه سخت می‌شوند. این تمرین هر دو مسیر را در یک نوبت و کاملاً با نیروی دست سالم باز نگه می‌دارد؛ نسبت به تمرین روزهای ۴ تا ۷، دست سالم این بار به‌جای آرنج، ساعد و مچ را می‌گیرد و اهرم بلندتر می‌شود.

مرحله و شرط شروع: از هفتهٔ دوم و فقط وقتی نسخهٔ کوتاه‌اهرم (گرفتن زیر آرنج) دو ست ۱۰تایی را بدون درد تیز و بدون واکنش صبح روز بعد تحمل می‌کند. راهنمای Aarhus در سه هفتهٔ نخست حرکت غیرفعال و هدایت‌شده را «در حد درد و در همهٔ جهت‌ها به‌جز ترکیب چرخش خارجی با ابداکشن» مجاز می‌داند و می‌گوید حرکت تا نقطهٔ سفتی برود، نه تا درد.

وسیله و ایمنی محیط: تخت یا سطح صاف و محکم و بالش نازک زیر سر. اسلینگ پیش از تمرین باز و بلافاصله بعد از آن بسته می‌شود. هر دو جهت در حالت طاق‌باز انجام می‌شوند تا اگر کنترل دست سالم لحظه‌ای کم شد، بازو به‌جای افتادن، روی تخت بنشیند.

وضعیت شروع: طاق‌باز، زانوها خم و کف پاها روی تخت. بازوی راست کنار تنه، آرنج راست تقریباً صاف و کف دست راست رو به تنه. دست چپ از زیر، ساعد راست را نزدیک مچ می‌گیرد و تمام وزن آن را نگه می‌دارد.

1. چند نفس آرام بکشید، شانهٔ راست را رها کنید و مطمئن شوید دست چپ تمام وزن بازو را گرفته است.
2. جهت اول — جلو (فلکشن): بازوی راست را با نیروی دست چپ در همان خط بدن و رو به سقف بالا ببرید، دقیقاً تا سقف نوشته‌شده بایستید، یک تا دو ثانیه مکث کنید و آهسته برگردانید.
3. جهت اول را تا پایان تکرارهایش کامل کنید و بازو را کنار تنه بگذارید.
4. جهت دوم — پهلو (ابداکشن در صفحهٔ کتف): حالا بازو را نه در خط مستقیم پهلو، بلکه حدود ۳۰ درجه جلوتر از پهلو — یعنی در همان صفحه‌ای که کتف قرار دارد — با دست چپ بالا ببرید.
5. در تمام مسیر جهت دوم کف دست راست رو به تنه بماند؛ اجازه ندهید ساعد به بیرون بچرخد. سقف ارتفاع همان سقف نوشته‌شدهٔ شماست.
6. یک تا دو ثانیه مکث کنید و بازو را با همان کنترل به کنار تنه برگردانید.

دامنه، سمت و محدودیت: هر دو جهت فقط تا سقف نوشته‌شدهٔ خودتان و فقط سمت راست. مهم‌ترین محدودیت این تمرین: بالا بردن بازو به پهلو نباید با چرخش خارجی همراه شود؛ ترکیب این دو دقیقاً همان وضعیتی است که Aarhus در سه هفتهٔ نخست کنار می‌گذارد و در لاتارژه بیشترین کشش را به ترمیم جلوی شانه می‌رساند. بازو پشت تنه نمی‌رود و بازوی راست در هیچ لحظه‌ای خودش کار نمی‌کند.

تنفس، سرعت و ریتم: هنگام بالا بردن بازدم کنید و هر جهت را با شمارش دو ثانیه بالا و دو ثانیه پایین انجام دهید.

دوز مستند: برای هر جهت ۱۰ تکرار، یک دقیقه استراحت، سپس ۱۰ تکرار دیگر؛ سه نوبت در روز، در ادامهٔ همان الگوی مرحلهٔ اول North Tees. اگر دو جهت با هم خسته‌تان می‌کند، جهت جلو را صبح و جهت پهلو را عصر انجام دهید.

استراحت: یک دقیقهٔ کامل میان ست‌ها و میان دو جهت.

نشانهٔ اجرای صحیح: بازوی راست در هر دو جهت شل است و اگر دست چپ را بردارید پایین می‌آید؛ کف دست راست در جهت پهلو تا آخر رو به تنه می‌ماند.

پاسخ قابل‌انتظار: کشش خفیف جلوی شانه در جهت جلو و کشش خفیف بالای شانه در جهت پهلو، که هر دو با پایین‌آوردن بازو آرام می‌شوند.

فوراً متوقف کنید اگر: درد تیز جلوی شانه، حس جابه‌جایی یا لق‌شدن، گزگز تازهٔ دست، کشیده‌شدن خط زخم یا افزایش درد شبانه پیدا شد.

خطاهای رایج: چرخاندن کف دست به بیرون در جهت پهلو (همان ترکیب ممنوع)، بردن بازو در خط کاملاً پهلو به‌جای صفحهٔ کتف، فعال‌شدن نامحسوس بازوی راست برای کمک به دست چپ، و بالاانداختن شانه به سمت گوش.

نسخهٔ آسان‌تر/عقب‌گرد: فقط جهت جلو را انجام دهید و جهت پهلو را یک هفته عقب بیندازید، یا به نسخهٔ کوتاه‌اهرم روزهای ۴ تا ۷ برگردید.

معیار پیشرفت: هر دو جهت در سقف مجاز، با کنترل کامل دست سالم و بدون واکنش تا صبح روز بعد.

مرحلهٔ بعد: حرکت کمکی با عصا و سپس حرکت فعال، هرکدام فقط با مجوز مرحلهٔ خودشان.

هدف و چرایی: اینجا شانه اصلاً کار نمی‌کند؛ پاها حرکت را می‌سازند. با عقب‌رفتن از میز، دست‌ها سر جایشان می‌مانند و شانه به‌آرامی و بدون هیچ نیروی عضلانی باز می‌شود. برای بیماری که هنوز به بالا بردن دست اعتماد ندارد، این امن‌ترین راه تمرین همان مسیر است.

مرحله و شرط شروع: از هفتهٔ دوم، وقتی ایستادن بدون سرگیجه ممکن است و تمرین‌های کمکی طاق‌باز بدون درد تیز انجام می‌شوند. راهنمای مرحلهٔ اول North Tees همین حرکت را در برنامهٔ خانگی دارد.

وسیله و ایمنی محیط: یک میز بلند و محکم تقریباً هم‌ارتفاع کمر، با کفپوش غیرلغزنده و کفش پاشنه‌بسته. میز نباید چرخ داشته باشد یا با فشار جابه‌جا شود. مهم‌ترین نکتهٔ ایمنی: دست‌ها فقط تکیه دارند و وزن بدن روی پاها می‌ماند؛ تحمل وزن روی کف دست در این دوره ممنوع است.

وضعیت شروع: ایستاده روبه‌روی میز و چسبیده به آن، هر دو کف دست روی سطح میز، آرنج‌ها تقریباً صاف، تنه قائم و شانه‌ها پایین و رها.

1. کف هر دو دست را روی میز بگذارید و مطمئن شوید میز تکان نمی‌خورد.
2. با گام‌های کوچک آرام به عقب بروید و اجازه دهید تنه پایین بیاید.
3. تا جایی عقب بروید که فقط کشش راحت حس شود، نه درد.
4. یک تا دو ثانیه در همان نقطه بمانید، بدون فشار دادن کف دست به میز.
5. با گام‌های کوچک به جلو برگردید تا دوباره صاف کنار میز بایستید.

دامنه، سمت و محدودیت: هرچه عقب‌تر بروید شانه بیشتر باز می‌شود، پس مقدار عقب‌رفتن همان سقف دامنهٔ شماست؛ از سقف نوشته‌شده جلوتر نروید. سر را میان بازوها فرو نبرید، کمر را قوس ندهید و با دست‌ها به میز فشار نیاورید.

تنفس، سرعت و ریتم: هنگام عقب‌رفتن بازدم کنید و حرکت را با گام‌های کوچک و پیوسته انجام دهید، نه با یک عقب‌پریدن.

دوز مستند: ۱۰ تکرار، یک دقیقه استراحت، سپس ۱۰ تکرار دیگر؛ سه نوبت در روز (راهنمای مرحلهٔ اول North Tees).

استراحت: یک دقیقهٔ کامل میان دو ست، نشسته.

نشانهٔ اجرای صحیح: کشش را جلوی شانه و زیر بغل حس می‌کنید و وزن بدن روی پاها می‌ماند، نه روی دست‌ها.

پاسخ قابل‌انتظار: کشش ملایمی که با ایستادن صاف بلافاصله برطرف می‌شود.

فوراً متوقف کنید اگر: درد تیز جلوی شانه، حس ناپایداری، سرگیجه، لغزیدن پا یا جابه‌جاشدن میز رخ داد.

خطاهای رایج: انداختن وزن بدن روی کف دست، عقب‌رفتن بیش از حد در نخستین جلسه، برداشتن دست عمل‌شده از میز وسط حرکت، و انجام تمرین با میز کوتاه که کمر را خم می‌کند.

نسخهٔ آسان‌تر/عقب‌گرد: فقط دو گام کوچک عقب بروید، یا تمرین را با تکیه‌دادن ساعدها روی میز شروع کنید.

معیار پیشرفت: عقب‌رفتن بیشتر در همان تعداد گام، بدون درد و بدون افت وضعیت تنه.

مرحلهٔ بعد: حرکت کمکی با عصا در هفتهٔ چهارم و سپس حرکت فعال ایستاده در ماه دوم.

پاسخ طبیعی و نامطلوب: آگاهی بیشتر از وضعیت کتف طبیعی است؛ درد تیز یا حرکت ناخواستهٔ بازو نیازمند عقب‌گرد است.

ممنوع: پاندول یا حرکت مفصل شانه‌ای که در برگهٔ شما آزاد نشده، بالا بردن فعال دست، کشش چرخش خارجی و حرکت پشت کمر.

معیار عبور: حرکت کتف بدون درد، بدون بالاانداختن و بدون افزایش علائم تا صبح بعد انجام می‌شود.

هدف و چرایی: حرکت تنه و سطح لغزنده، بازو را به‌آرامی جلو می‌برند تا دامنه بدون بلندکردن فعال شانه برگردد.

مرحله و شرط شروع: از هفتهٔ سوم با زخم آرام، درد قابل‌کنترل و اجازهٔ حرکت کمکی در برنامهٔ فردی.

وسیله و ایمنی محیط: میز محکم، صندلی بدون چرخ و حوله؛ ساعد عمل‌شده کامل روی حوله می‌ماند.

وضعیت شروع: روبه‌روی میز، تنه قائم، آرنج و ساعد روی حوله و شانه پایین و رها.

1. دست سالم را روی ران بگذارید تا به بازوی عمل‌شده فشار ندهد.
2. تنه را آهسته به جلو ببرید تا حوله بلغزد.
3. در نخستین کشش راحت توقف کنید.
4. یک تا دو ثانیه مکث کنید، بدون فشار کف دست.
5. با عقب‌آمدن تنه به وضعیت شروع برگردید.

دامنه، سمت و محدودیت: فلکشن فقط تا سقف نوشته‌شده و بدون چرخش خارجی اجباری؛ دست عمل‌شده میز را هل نمی‌دهد.

تنفس، سرعت و ریتم: هنگام جلو رفتن بازدم کنید و ساعد را در رفت و برگشت آهسته روی حوله نگه دارید. دوز مستند: ۵ تا ۱۰ تکرار، روزی دو نوبت؛ الگوی محافظه‌کارانهٔ Aarhus برای تمرین‌های اولیه. استراحت: میان تکرارها چند ثانیه و در صورت خستگی یک دقیقه مکث کنید.

نشانهٔ اجرای صحیح: ساعد پیوسته روی میز می‌لغزد و شانه بالا نمی‌رود. پاسخ قابل‌انتظار: کشش ملایم باید پس از بازگشت آرام شود.

فوراً متوقف کنید اگر: گیر، حس ناپایداری، درد تیز یا جبران واضح تنه رخ داد. خطاهای رایج: فشار فعال دست، رسیدن اجباری و بلندشدن ساعد از حوله.

نسخهٔ آسان‌تر/عقب‌گرد: دامنهٔ سرخوردن را کوتاه کنید و صندلی را به میز نزدیک‌تر ببرید. معیار پیشرفت: افزایش آرام دامنه بدون درد یا افت فرم تا روز بعد. مرحلهٔ بعد: بالا‌آوردن کمکی با عصا پس از کنترل همین مسیر و ورود به هفتهٔ چهارم اضافه می‌شود.

هدف و چرایی: دست سالم وزن عصا و بازوی عمل‌شده را هدایت می‌کند تا مسیر فلکشن بدون فعالیت زودهنگام شانه تمرین شود.

مرحله و شرط شروع: از هفتهٔ چهارم، پس از اجازهٔ حرکت کمکی و توان انجام سرخوردن میز بدون درد تیز یا جبران.

وسیله و ایمنی محیط: تخت صاف و عصای سبک؛ زاویهٔ سه‌ربع به شما اجازه می‌دهد هر دو دست و مسیر عصا را ببینید.

وضعیت شروع: طاق‌باز، آرنج‌ها راحت، هر دو دست روی عصا و بازوی عمل‌شده نزدیک تنه.

1. شانهٔ عمل‌شده را رها کنید.
2. با دست سالم عصا را آرام رو به سقف هدایت کنید.
3. حرکت را فقط تا دامنهٔ نوشته‌شده ادامه دهید.
4. یک مکث کوتاه بدون کشش انتهایی داشته باشید.
5. با کنترل دست سالم عصا و بازو را پایین بیاورید.

دامنه، سمت و محدودیت: بازوی عمل‌شده منفعل می‌ماند؛ کمر قوس نمی‌گیرد و دامنه با زور زیاد نمی‌شود.

تنفس، سرعت و ریتم: هنگام بالا رفتن بازدم کنید و بالا و پایین‌آمدن را آهسته و زیر کنترل دست سالم انجام دهید. دوز مستند: ۵ تا ۱۰ تکرار، روزی دو نوبت؛ مطابق الگوی محافظه‌کارانهٔ Aarhus. استراحت: پس از پنج تکرار ۳۰ تا ۶۰ ثانیه مکث کنید.

نشانهٔ اجرای صحیح: دست سالم حرکت را کنترل می‌کند، مسیر نرم است و شانهٔ عمل‌شده بالا نمی‌پرد. پاسخ قابل‌انتظار: کشش خفیف و کوتاه که پس از پایین‌آوردن آرام شود.

فوراً متوقف کنید اگر: درد جلوی شانه، حس جابه‌جایی یا افزایش درد شبانه ایجاد شد. خطاهای رایج: کشیدن با بازوی عمل‌شده، قوس کمر و فشار در انتهای دامنه.

نسخهٔ آسان‌تر/عقب‌گرد: دامنه و تعداد را کم کنید یا به سرخوردن میز برگردید. معیار پیشرفت: دامنهٔ روان و بدون واکنش روز بعد. مرحلهٔ بعد: حرکت فعال طاق‌باز تنها پس از مجوز صریح حرکت فعال در ماه دوم شروع می‌شود.